İran’ın durumu
ABD’nin İran’a uyguladığı yaptırımlar, İran ile Irak arasında her yıl 12 milyar doların el değiştirdiği ticarete engel oluyor. İran riyali nisan ayından beri % 50 değer kaybetmiş, ABD’nin koyduğu yaptırımlar ise ağustos ayının başında devreye girmiş durumdadır.
Washington’ın Tahran’a karşı getirdiği yeni yaptırımlar, ağırlıklı olarak finans sektörünü ve ticareti hedef alıyor. Petrol satışı ve merkez bankasını hedef alan yaptırımların ikinci ayağı ise kasım ayında yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Şartlar ne kadar ağır olursa olsun İran, ABD yönetimine direnmekten vaz geçmiyor. Kendisini güçlü göstermek için motorundan radarına kadar yerli olarak ürettiğini iddia ettiği “kevser” isimli uçağını tanıtıyor, ekonomideki bozuk gidişatın sorumlusu olarak gördüğü Ekonomi ve Maliye Bakanı’nı azlediyor. Türkiye’yi yanında görmek için destek veren sözlerle dostluk nutukları atıyor.
Ordusu büyük ölçüde 1979 yılındaki İslam Devrimi’nden önce üretilen Amerikan ve Rus savaş uçaklarından oluşan İran, ekonomik yaptırım ve ambargolara hedef olduktan sonra yerli savunma sanayisini geliştirmeye başlamıştı.
İran, 2013 yılında “Kahir 313” isimli yerli savaş uçağını tanıtmış ancak bazı uzmanlar uçağın işleviyle ilgili şüphe duyduğunu ifade etmişti.
AB’den koruyucu önlemler
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini, ABD’nin İran’a yönelik yaptırımlarına karşı Washington’un kararına duyduğu tepkiyi dile getirmişti. Yeni Zelanda ziyareti sırasında düzenlediği basın toplantısında İran’la olan nükleer anlaşmayı korumaya gayret ettiklerini, anlaşma ile İran’ın ve İran halkının fayda görmeye devam etmesinin sadece bölge için değil, tüm dünya için güvenliği arttırıcı bir yöntem olduğunu kaydetmişti.
“Eğer nükleer silahlanmayı engellemeyi başaran tek bir uluslararası anlaşma varsa, o zaman korunmalıdır” ifadesini kullanan Mogherini, küçük ve orta büyüklükteki işletmeleri İran’la ticareti arttırmaya teşvik ettiklerini ve bu şirketlerin ABD yaptırımlarından olumsuz etkilenmemesi için bir takım koruyucu önlemler aldıklarını belirtmişti.
Avrupa Komisyonu, Avrupalı şirketlerin yaptırımlardan olumsuz etkilenmemesi için eş zamanlı olarak “Engelleyici Mevzuat” ismini verdikleri bir mekanizma ile korunmalarını hedeflediklerini dile getirmişti.
Engelleyici Mevzuata göre Avrupalı şirketler, Avrupa Komisyonu’ndan onay almadıkları sürece ABD’nin yaptırımlarına uymayacaklar. Mekanizma ayrıca yaptırımlarla ilgili olarak ABD mahkemelerinin Avrupalı şirketlere karşı alacağı kararların Avrupa’da geçerli olmasına engel olacak ve neden olduğuna bakmaksızın Avrupalı şirketlerin yaptırımlardan doğacak olası zararlarının giderilmesine imkân tanıyacak şekilde düzenleme içermektedir.
Irak’ın durumu
Euro ödemelerini gündeme getiren, Irak hükümet sözcüsü Saad el Haditi oldu. Amerikan yaptırımlarının öncelikle bankacılık sektörünü ilgilendirdiğini vurgulayan Haditi, “İran ile Dolar bazında ticaret yasağına uyacağız. Bunun dışında bizim açımızdan herhangi bir sorun kalmıyor” dedi.
Yakında Irak’tan üst düzey bir heyetin Washington’a giderek, öneriyi ABD yönetimiyle görüşmesi planlanıyor. Irak hükümeti, ABD yönetiminin kendilerine kulak vermesini ve bazı ayrıcalıklar tanımasını umuyor. Güçlü komşusu İran ile yoğun ekonomik ilişkiler içinde bulunan Irak’ın ticareti darbe yedi. Bağdat yönetimi İran ile ticarette dolar yerine euro gibi çözüm önerileri üzerinde düşünüyor.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.